Fot. Kazimierz Netka.
W Gdańsku – stolicy Żuław Gdańskich i stolicy województwa pomorskiego, w Politechnice Gdańskiej, trwają poszukiwania nowej, najlepszej drogi rozwoju Polski na lądzie i na Bałtyku
Fot. Kazimierz Netka.
Politechnika Gdańska i Pracodawcy Pomorza stają się najmocniejszymi silnikami rozwoju północnej Polski. Po ponad 100 latach od powrotu Polski nad Bałtyk, trwa obecnie kolejny etap umacniania gospodarczego Polski nie tylko na lądzie, ale również na Bałtyku. Powtarza się historia jaka zaistniała zaraz po zaślubinach Polski z morzem w 1920 roku, gdy ówczesne województwo pomorskie, a zwłaszcza Pobrzeże i Pojezierze, zostały przez przychodźców (z terenów na wschód, na południe i na południowy zachód od Gdańska) uratowane z wielkiej biedy, z zacofania (zbudowano kolej na Półwyspie Helskim stocznie i porty, miasto Gdynię, utworzono państwową Szkołę Morską w Tczewie na Kociewiu, której dzisiaj kontynuatorem jest Uniwersytet Morski w Gdyni).
W ciągu nieco ponad 100 lat powstała nad Zatoką Gdańską Cywilizacja Mądrości i Wolności o światowym znaczeniu, stworzona i rozwijana przez osoby, które nad Zatokę Gdańską przybywały i przychodzą również teraz z innych regionów Polski oraz przez ich potomków.
Tak, jak w 1920 roku motorem rozwoju Polski morskiej była państwowa Szkoła Morska otwarta w Tczewie na Kociewiu i rozwijana przez kapitanów żeglugi wielkiej z innych rejonów II Rzeczypospolitej, tak w latach 2010 – 2020 wytyczono drogi wejścia Polski na Bałtyk opracowując „Plan zagospodarowania przestrzennego polskich obszarów morskich w skali 1 : 200 000”. Ten dokument, przyjęty przez rząd, umożliwia budowę farm morskich elektrowni wiatrowych na Bałtyku, a także portów – mających służyć m.in. budowie elektrowni jądrowej nad Bałtykiem, m.in. na Pobrzeżu Słowińskim. Miejsca na między innymi takie obiekty zostały w tym planie zagospodarowania zagwarantowane, międzynarodowo. To umożliwia Polsce dokonanie kolejnego skoku naukowego, gospodarczego w rozwoju kraju i odegrania znaczącej roli nad Bałtykiem.
Fot. Kazimierz Netka.
Teraz znowu nachodzi olbrzymie wsparcie z innych regionów Polski, od firm, mających olbrzymie potencjały intelektualne, ekonomiczne, twórcze.
Jak wykorzystać dotychczasowe, z okresu ponad 100 lat, dokonania Polski na obszarze województwa pomorskiego i nie tylko? Poszukiwaniom najlepszej drogi rozwoju na następne stulecie, już trwające, służy cykl spotkań, zapoczątkowany kilka lat temu pracami nad sformułowaniem „”Wyzwań rozwojowych województwa pomorskiego“. Teraz rozpoczęła się kolejna tura takich seminariów.
Fot. Kazimierz Netka.
31 marca 2026 roku w Sali Senatu Politechniki Gdańskiej zorganizowano pierwszą debatę z nowego cyklu. Spotkanie to poświecono zagadnieniu pt. „TRANSFORMACJA ENERGETYCZNA DŹWIGNIĄ ROZWOJU POMORZA“, a dyskusja na ten temat toczyła się w Sali Senatu Politechniki Gdańskiej. Na to wydarzenie zaprosili zainteresowanych prof. dr hab. inż. Krzysztof Wilde – rektor Politechniki Gdańskiej oraz dr Zbigniew Canowiecki, – przewodniczący Zespołu Doradców Gospodarczych przy Rektorze Politechniki Gdańskiej, prezydent Pracodawców Pomorza.
Mieliśmy przyjemność uczestniczyć w tym bardzo ważnym wydarzeniu – posiedzeniu Zespołu Doradców Gospodarczych przy Rektorze PG.
Szczegóły zawiera nagranie wypowiedzi uczestników konferencji „Województwo pomorskie jako biegun rozwoju Polski w regionie państw Morza Bałtyckiego”:
Źródło nagrania: Kazimierz Netka.
A oto, co usłyszeliśmy i zobaczyliśmy:
– Współinicjatorem i osobą która wiele rzeczy do przodu nam popycha jest pan Zbigniew Canowiecki, prezydent Pracodawców Pomorza, natomiast ja ze swojej strony chcę powiedzieć: my jako inżynierowie nie zajmujemy się, jeżeli to tylko możliwe, nadmierną wymianą słów – powiedział, witając przybyłych prof. Krzysztof Wilde – czł. koresp. PAN, rektor Politechniki Gdańskiej.
Fot. Kazimierz Netka.
– Naszym marzeniem jest, żeby wszystko co robimy zamienić na program, żeby w tym programie zostały określone programy operacyjne i żebyśmy mogli krok po kroku budować nasze Pomorze, na którym nam tak wszystkim bardzo zależy. I chcę powiedzieć, że ta inicjatywa idzie z tych siedem wyzwań gospodarczych Pomorza, a mianowicie mamy zamiar zastanowić się teraz, jak Pomorze mogłoby się spozycjonować w kontekście Morza Bałtyckiego i tym takim pierwszym naturalnym elementem dyskusji jest transformacja energetyczna, elektroenergetyczna, która jest przedmiotem dzisiejszych debat, rozmów, dyskusji. I tak jak mówię, w przyszłości, mam nadzieję jednak spisanie dokumentu, który może pozostawić ślad po naszych przemyśleniach.
Przypomnę, że w „Kluczowych wyzwaniach rozwoju województwa pomorskiego” zostało sformułowane to na piśmie i pan poseł Stanisław Lamczyk złożył to w Sejmie, w formule interpelacji, wskazując na potrzebę współpracy rządu z regionalnymi władzami samorządowymi Pomorza.
Spotkało się to z różnymi pismami ze strony ministrów, ale generalnie zostały zauważone i przypomnę, że z tych 7 wyzwań tak naprawdę jedno osiągnęło stan dojrzałości, a mianowicie jest to propozycja lokalizacji opery bałtyckiej wraz z rozpoczęciem prac dotyczących programu funkcjonalno – użytkowego, więc jakiś kroczek w przyszłość został tutaj wykonany.
Ja wiem, że część z państwa się śmieje po co nam ta opera i tak dalej – są bardzo różne komentarze, ale ja tak nie uważam, uważam, że wszystkie pomysły należy spróbować, rozważyć, jeżeli to tylko możliwe, wcielić je w życie.
Fot. Kazimierz Netka.
Szanowni państwo, organizujemy ten cykl debat – jeszcze raz mówię – nie dotyczą tylko transformacji energetycznej. Chcemy się zastanowić, co mogłoby być wyróżnikiem, co mogłoby być tym, co pozwoli Pomorzu skorzystać z tego boomu rozwojowego, gospodarczego w kontekście Morza Bałtyckiego, ale mówimy wyraźnie o interesie, o możliwościach rozwojowych Pomorza.
Inicjatywa jest realizowana wspólnie z Pracodawcami Pomorza i Bałtyckim Instytutem Transformacji Energetycznej. Bardzo dziękuję panu marszałkowi Mieczysławowi Strukowi za objęcie patronatu honorowego nad tą inicjatywą.
Ta debata odbywa się tak jak wspominałem, w tak zwanym złotym trójkącie to jest: samorząd, rząd, to są przemysłowe jednostki, to są firmy i to jest nauka bez której – proszę pamiętać – konkurencyjność nie jest możliwa do zbudowania, nauka musi być obecna w tym procesie realizacji tak ambitnych planów.
Mam wielką przyjemność przywitać posłów i senatorów w osobach: pan Janusz Lewandowski potwierdził, ale nie widzę go dzisiaj, pan Stanisław Lamczyk, pan Kazimierz Plocke, pan Bogdan Borusewicz. Witam w pewnym sensie współgospodarza tej inicjatywy, pana marszałka Mieczysława Struka. To spotkanie nie miałoby takiej rangi i tylu chętnych, żeby posłuchać, podyskutować gdyby nie zaszczycili nas swoją obecnością pan prezes Marek Woszczyk – prezes zarządu Polskie Elektrownie Jądrowe, pan Leszek Hołda – prezes Bechtel Polska, pan Karol Wolff – pełniący obowiązki dyrektora wykonawczego ds. strategii i innowacji ORLEN S.A., doradca zarządu ORLEN S.A. pan Paweł Olechnowicz. GAZ-SYSTEM reprezentuje pan Robert Parafianowicz – dyrektor Oddziału Gdańsk, reprezentujący Sławomira Hinca – prezesa zarządu GAZ-SYSTEM. Bałtycki Instytut Transformacji Energetycznej reprezentuje pan Grzegorz Stanisławski. Spotkanie nie mogłoby się odbyć bez silnej reprezentacji nauki. Naukę reprezentują rektor Uniwersytetu Gdańskiego pan profesor Piotr Stepnowski, przewodniczący Zgromadzenia Związku Uczelni w Gdańsku im. Daniela Fahrenheita, pan profesor Michał Markuszewski – rektor Gdańskiego Uniwersytetu Medycznego, pani profesor Justyna Kucińska-Lipka – prorektor ds. rozwoju Politechniki Gdańskiej, pan profesor Józef Sienkiewicz – prorektor ds. współpracy Politechniki Gdańskiej.
Serdecznie witam przedstawicieli świata biznesu, stowarzyszeń, organizacji pozarządowych, członków Zespołu Doradców Gospodarczych przy Rektorze PG, dziekanów, pracowników nauki Politechniki Gdańskiej oraz nie tylko Politechniki Gdańskiej.
Witam wszystkich przybyłych na dzisiejsze spotkanie. Bardzo się cieszę, że mogliście do nas przyjść.
W skład Zespołu Doradców przy Rektorze Politechniki Gdańskiej dzisiaj nominacje otrzymają trzy osoby. Jest to pan Grzegorz Stanisławski, pan Tomasz Smorgowicz i pan Romuald Kinda. Serdecznie zapraszam na front, gdzie dokonam wręczenia dyplomów.
Fot. Kazimierz Netka.
Proszę, myślcie w kategoriach spotkania, dyskusji, aczkolwiek one są intelektualnie ważne. Niezbędne jest aby był z tego jakiś owoc. I tym owocem najczęściej powinien być dokument możliwie prosty, a jednak wypracowujący jakieś elementy kluczowe, dla którego możemy zaproponować albo wzbogacić określone działania. Pomorze ma się rozwijać w kontekście Morza Bałtyckiego.
– Panie prezydencie, Zbyszku, oddaję Ci głos – powiedział na zakończenie swego wystąpienia prof. prof. Krzysztof Wilde – czł. koresp. PAN, rektor Politechniki Gdańskiej.
– Dzień dobry państwu, witam wszystkich przedstawicieli biznesu, nauki, przedstawicieli władzy, parlamentarzystów – mówił dr Zbigniew Canowiecki – przewodniczący Zespołu Doradców Gospodarczych przy Rektorze Politechniki Gdańskiej, prezydent Pracodawców Pomorza:
Fot. Kazimierz Netka.
– Tak jak przypomniał pan rektor, w lipcu 2024 roku w tej sali Senatu, w tak zwanym złotym trójkącie przedstawicieli władzy, gospodarki, nauki ustaliliśmy 7 kluczowych wyzwań rozwojowych województwa pomorskiego. Wysłaliśmy je do premiera. Otrzymaliśmy od kilkunastu ministrów oceny realizacji i możliwości ich uwzględnienia, oczekiwań naszego regionu. Kilku ministrów nas odwiedziło. Podjęliśmy dialog i szereg działań inicjujących różne formy wsparcia, wskazanych przez nas projektów.
Po ponad roku sporządziliśmy dla premiera raport, który zaprezentowaliśmy podczas Konwentu Gospodarczego Uczelni Fahrenheita. Po jego wysłuchaniu poseł Stanisław Lamczyk, obecny dzisiaj z nami, wspólnie z grupą posłów złożył interpelację domagającą się ściślejszej współpracy rządu z władzami samorządowymi oraz z pomorskim środowiskiem naukowym i gospodarczym w celu realizacji wskazanych wyzwań rozwojowych. Znowu wpłynęły odpowiedzi od 10 ministrów i znowu napisaliśmy z rektorami odpowiedzi. Zrobiliśmy w moim przekonaniu wszystko co możliwe. Więcej chyba nie można było. Dumni jesteśmy, że nasze propozycje przebiły się do świadomości nie tylko polityków, ale przede wszystkim do społeczeństwa pomorskiego. Jest to zasługa naszych pomorskich mediów. Chciałbym serdecznie wam podziękować w imieniu naszych wszystkich za wszechstronną prezentację pomorskich wyzwań rozwojowych oraz podjęcie szeregu problemów w formie cyklów tematycznych. Niektóre propozycje stały się zarzewiem wielu debat publicznych i dyskusji domowych. Dziękujemy wam także za dzisiejszą obecność i podjęcie oddolnej inicjatywy związanej z deklaracją promowania opracowanego w wyniku naszych debat katalogu strategicznych działań na rzecz wykorzystania efektów transformacji energetycznej w celu budowy nowych gałęzi gospodarczych w województwie pomorskim oraz uzyskania przez nasz region pozycji bieguna rozwoju Polski.
Dzisiaj jest bowiem czas na nowe strategiczne otwarcie dla Pomorza, wynikające z transformacji energetycznej, która dokonuje się w naszym regionie.
Dlatego też chcemy zaproponować cykl debat, w wyniku których chcielibyśmy określić wszystkie bariery i działania strategiczne, które powinniśmy podjąć, aby pobudzić pomorskie DNA rozwoju, pobudzić przedsiębiorczość oraz inicjatywy inwestycyjne i w pełni wykorzystać transformację energetyczną na rzecz nowych przemysłów, zapewniając jednocześnie udział pomorskich firm w realizacji dużych inwestycji energetycznych, takich jak elektrownia jądrowa czy morskie farmy wiatrowe.
Musimy zastanowić się, jak wykorzystać na rzecz realizacji powyższych zadań już istniejące lub zapowiadane programy, instrumenty, w tym proponowane przez Unię Europejską. Do nich zaliczam tworzenie przez Unię Europejską obszarów przyśpieszenia przemysłowego oraz działania w ramach Morskiej Strategii Przemysłowej Unii Europejskiej
Fot. Kazimierz Netka.
Podobnie w projekcie „Strategii rozwoju Polski do 2035 roku“ jest wskazany na Pomorzu „Obszar strategicznej interwencji“ umożliwiający wsparcie rozwojowe państwa, wszystkich gmin wokół głównych inwestycji energetycznych.
W swoich rozważaniach musimy również brać pod uwagę, że obecna wojna na Bliskim Wschodzie spowoduje przyśpieszenie prac naukowo – badawczych i wdrożeniowych w zakresie nowych paliw i rozwiązań alternatywnych. Potencjał badawczy Uczelni Fahrenheita oraz możliwości pomorskich firm powinny być wykorzystane w tym wyścigu technologicznym.
Na dzisiejszej debacie odbywającej się również w tak zwanym złotym trójkącie pod tytułem „Transformacja energetyczna dźwignią rozwoju Pomorza“ poprosiliśmy o wystąpienia prezesa Polskich Elektrowni Jądrowych Marka Woszczyka, prezesa Bechtel Polska Leszka Hołdę. Z kolei ORLEN będzie reprezentował dyrektor do spraw strategii grupy ORLEN Karol Wolff, ponieważ dzisiaj od rana prezes ORLENu Ireneusz Fąfara wraz z ministrami i energii i aktywów państwowych udziela wywiadów niosąc dla Polaków dobrą nowinę.
Szanowni Państwo, na druga debatę 15 czerwca, zaprosiliśmy prezesa Polskich Sieci Elektroenergetycznych i prezesa GAZ-SYSTEMu, którzy obaj potwierdzili swój udział. Serdecznie wszystkich obecnych dzisiaj zapraszam – powiedział dr Zbigniew Canowiecki – przewodniczący Zespołu Doradców Gospodarczych przy Rektorze Politechniki Gdańskiej, prezydent Pracodawców Pomorza.
Źródło Folderu: Pracodawcy Pomorza.
Rozpoczynamy w związku z tym obrady. W swoim 5-minutowym wystąpieniu doktor Tomasz Smorgowicz – prezes Fundacji Rozwoju Społecznej Odpowiedzialności HELISA zaprezentuje Model zrównoważonego rozwoju regionu w dobie transformacji energetycznej:
Fot. Kazimierz Netka.
Temat: „Pragmatyzm Pomorski. Nowy paradygmat rozwoju Pomorza. Transformacja energetyczna dźwignią rozwoju Pomorza“ przedstawił Grzegorz Stanisławski, reprezentujący Bałtycki Instytut Transformacji Energetycznej:
Fot. Kazimierz Netka.
Nigdy byśmy nie mówili o tym potencjale, gdybyśmy nie wrócili do pewnych korzeni kulturowych – wspominał Grzegorz Stanisławski. Zwróćmy uwagę, przypomnijmy sobie wspaniałą książkę z 1938 roku i młodego Kaszubę, który wtedy temu autorowi opowiadał o tym wielkim marzeniu, o Pomorzu od Szczecina do Gdańska. To jest dzisiaj zrealizowane. Mamy naprawdę wielkie szczęście. Ta książka „Ziemia gromadzi prochy“ jest niesamowicie ważna. Ona jest dużym źródłem kulturowym do myślenia. Ten pomysł wtedy, marzenia o dużym wspólnym obszarze gospodarczym, kulturowym był niesamowicie ważny i to się spełniło w naszych czasach, w naszej generacji. O tym musimy też pamiętać i to nas skłania, abyśmy gospodarowali, czyli wprowadzali również politykę gospodarczą jako sztukę, czynienia dobra publicznego, a nie różnych innych, niecnych czasami rzeczy – mówił prezes Grzegorz Stanisławski.
Można odnieść wrażenie, że w wystąpieniu pana prelegenta zostały tu wykorzystane do celów nacjonalistycznych zarówno teren uczelni jak i konferencja, a jej uczestnicy zmuszeni do wysłuchania nacjonalistycznej opowieści. Pan prelegent wspomniał jedynie o Kaszubie, tak jakby wyłącznie Kaszubi mieszkali na Pomorzu i mieli zasługi w doprowadzeniu województwa pomorskiego do obecnego wysokiego poziomu rozwoju.
Z naszych spostrzeżeń wynika, że Kaszuby mają niewielkie w tym zakresie zasługi – bo to oni korzystają z dobrodziejstwa tych społeczności, których nazw pan prelegent nie był łaskaw wypowiedzieć, a które pomogły Kaszubom wydostać się z zabobonów, z analfabetyzmu, z zacofania; dały im pracę, stworzyły godniejsze warunki życia. Oto społeczności, którym Kaszuby zawdzięczają obecnie swój dość wysoki poziom życia (kolejność jest przypadkowa):
Kresowianie – ekspatrianci, Olędrzy, Żydzi, Żuławianie; obywatele Cesarstwa Rzymskiego, Czech; Goci, Kociewiacy, Skandynawowie, Krzyżacy, Francuzi, Powiślanie (mieszkańcy dawnej Pomezanii), Warmiacy, Kujawiacy, Mazowszanie, Wielkopolanie, Małopolanie, Podhalanie, osoby pochodzące z Ziemi Dobrzyńskiej, z Ziemi Chełmińskiej (m.in. z Torunia), Ukraińcy, Romowie, Tatarzy, Beskidzianie, Bojkowie, Borowiacy, Dolinianie, Łemkowie; również społeczności nazywane Bosymi Antkami; Słowińcy, Niemcy, Arabowie, Krajniacy, a także wiele innych różnych narodów, grup etnicznych, kulturowych, mieszkających tu od dawna czy uciekinierów, imigrantów przybyłych do województwa pomorskiego wskutek zdarzeń losowych (takich jak np. powodzie, bieda), przemian i decyzji militarnych, politycznych (np. przesiedleń, wojen, prześladowań), ze względów historycznych, rodzinnych itp.
Nie udawajmy, że te społeczności nie istnieją. Pamiętajmy też, że nadal do województwa pomorskiego, spoza tego regionu, zwłaszcza spoza Kaszub, napływa olbrzymia wiedza, mądrość, przynoszone m.in. przez ORLEN, ENERGĘ, GAZ-SYSTEM, Polskie Elektrownie Jądrowe, Bechtel:
Fot. Kazimierz Netka.
Westinghouse, Ørsted, Polenergię, Generalną Dyrekcję Dróg Krajowych i Autostrad, PGE Polska Grupę Energetyczną, budowniczych szosy S6, której nadano nazwę kaszubską, dokonując swoistego przywłaszczenia tej trasy komunikacyjnej, przebiegającej przez tereny zamieszkane nie tylko przez Kaszubów. Co jeszcze Kaszuby chcą sobie przywłaszczyć? Strach oddać do województwa pomorskiego jakąkolwiek państwową firmę, bo w każdej chwili może ona zostać przez Kaszuby odcięta od Polski. W takim zagrożeniu odkrojenia od Polski wydaje się być ENERGA, SKM oraz inne miejsca, obiekty i większe polskie dobra. Bądźmy więc ostrożni w przekazywaniu jakichś obiektów pod zarząd województwa pomorskiego… Kaszuby nie uznają istnienia innych społeczności w województwie pomorskim? W każdym razie, podczas konferencji w Politechnice Gdańskiej, tych innych społeczności reprezentanci Kaszub nie zauważyli, albo nie chcieli zauważyć. O Kaszubie była mowa…
Oto ciąg dalszy konferencji:
O roli Grupy ORLEN w transformacji energetycznej Pomorza mówił Karol Wolff – p.o. dyrektora wykonawczego dla Strategii i Innowacji ORLEN S.A.:
Fot. Kazimierz Netka.
„Wpływ budowy i działalności elektrowni jądrowej na rozwój gospodarczy i społeczny województwa pomorskiego” przedstawił Marek Woszczyk – prezes Zarządu Polskich Elektrowni Jądrowych:
Fot. Kazimierz Netka.
Dyskusja i zgłaszanie wniosków i postulatów do dokumentu końcowego.
Podsumowanie – Mieczysław Struk, Marszałek Województwa Pomorskiego:
Fot. Kazimierz Netka.
Ponownie zamieszczamy nagranie wypowiedzi uczestników posiedzenia Zespołu Doradców Gospodarczych przy Rektorze PG i konferencji „Województwo pomorskie jako biegun rozwoju Polski w regionie państw Morza Bałtyckiego” 31 marca 2026 r.:
Źródło nagrania: Kazimierz Netka.
Fot. Kazimierz Netka.
Przypomnijmy, dotychczas zdefiniowane i wspominane podczas konferencji owe 7 wyzwań rozwojowych:
I. Pomorski hub energetyczny – lider zielonej transformacji energetycznej,
II. Morski hub logistyczny – zwiększenie dostępności i zdolności przeładunkowych portów morskich,
III. Stocznie produkcyjne – specjalizacja dla offshoru i oil & gas.
IV. Pomorskie centrum kompetencji kwantowych i sztucznej inteligencji (AI),
V. Federalizacja uczelni należących do Związku Uczelni w Gdańsku im. Daniela Fahrenheita (PG, UG, GUMed),
VI. Powołanie metropolii w województwie pomorskim,
VII. Budowa nowej siedziby Opery Bałtyckiej.
Kazimierz Netka
Proszę, czytaj również na portalu: netka.gda.pl